Luljeta Avdiu Cura
Mehdi Alaj ka lindur në Katërkollë në vitin 1943. Ishte një nga gjashtë fëmijët e prindërve Dul Alaj dhe nënës Bahtije Rexhepagiq. Si të gjitha familjet e asaj periudhe, edhe kjo familje përjetoi varfërinë e kohës.
Babai i Mehdisë, Duli ishte zyrtar në Komunën e Anës së Malit, mirëpo pas disa peripecive që çonin deri në akuza edhe pse i ati Duli doli i pafajshëm nuk u kthye më kurrë në vendin e punës pasi që ai vend tashmë ishte rezervuar për dikë tjetër. Mirëpo pas kësaj ngjarje, varfëria e kësaj familje u thellua më shumë dhe zgjati derisa Mehdiu me të motrënTixhën (e martuar Maxharri) u kthyen në vendlindje dhe u punësuan në arsim në shkollën filllore “Bedri Elezaga”, pas përfundimit të shkollës normale.
Mehdi Alaj e filloi karrierën në arsim në vitin 1965, në shkollën fillore në Kllezën ku punoi gjatë vitit shkollor 1965-66.
Mësues Mehdiu me një nga gjeneratat e viteve të 70-ta.
Nga viti 1966 punoi në shkollën fillore të Katërkollës deri më 18 dhjetor 1981.
Nga ai moment u përjashtua nga puna si nacionalist, irredentist, armik i Vëllazërim-Bashkimit. Mehdiu asnjëherë nuk ka qenë pjesëtar as anëtar i Lidhjes Komuniste “dhe për këtë jam krenar” shprehet ai gjatë bisedës me të.
Papajtueshmëria me sistemin, kritikat dhe vërejtjet për plan-programet dhe tekstet shkollore të prezantuara në seminarin e vitit 1981, Mehdiut dhe një grupi arsimtarësh i kushtuan shumë sepse i larguan nga puna dhe madje disa edhe i burgosën.
Por, Mehdiun e punësoi populli anamalas, ai punoi si elektriçist, instalues i ujit si dhe punoi lloj-lloj punësh për të siguruar mirëqenien e familjes së tij. Në janar të vitit 1982 me urdhër të organeve të komunës e nxorën nga baraka ku jetonte në lagjen Kaliman, në prezencën e policëve të armatosur. Të gjitha orenditë shtëpiake ia mblodhën në mes të oborrit para barakës, kurse fëmijët si të pafajshëm që ishin silleshin përreth sendeve, duke mos kuptuar se çfarë po ndodh.
Sa moment i vështirë në sytë e fëmijëve!
Epopeja e vuajtjeve ka vazhduar në forma të ndryshme dhe kështu Mehdiu u detyrua të marrë rrugën e kurbetit si shumë të tjerë. Kështu ai niset ilegalisht për në SHBA. Atje qëndroi 15 vjet pa leje qëndrimi dhe i kërcënuar për largim katër herë. Dokumentet e qëndrimit të përhershëm i mori në vitin 2000.
Mirëpo, edhe pse jeta e tij ishte e mbushur me brenga të ndryshme, disfatën më të madhe e pësoi kjo familje me humbjen e djalit të vetëm në moshën 24 vjeçare. Ai erdhi nga SHBA dhe e vizitoi vendlindjen të cilën e braktisi në moshën 42 vjeçare, i mbushur me mall e kujtime, nuk ka se si mos t’i kujtojë peripecitë e të kaluarës.
Gjatë bisedës më thoshte se shumë gjëra kanë ndryshuar, si nga aspekti i marrëdhënieve ndërnjerëzore dhe vlerat tjera humanitare. Standardi jetësor ka ndryshuar për mirë, kurse respekti ndërnjerëzor ka rënë dukshëm.
Në fund ai uron që vendlindja e tij të lulëzojë sikurse ka lulëzuar oborri i shkollës së vjetër në kohën e Jonuz Divanoviqit – pishtarit të arsimit në Anë të Malit.
Arsimtar Mehdi Alaj më ka kontaktuar të më pyesë në lidhje me foto të vjetra. Jam e lumtur që në shtator të këtij viti u takuam dhe dëgjova historinë e jetës së tij të mbushur me peripeci dhe ngjarje të rënda. Takimi me këtë koleg, ishte ndër më të veçantit. Historitë njerëzore janë të pafundme dhe secila ka veçantinë e vet.