
Kur isha fëmijë, gjëja që më mahniste dhe më së shumti tërhiqte vëmendjen time ishte një gjel i bardhë. Zakonisht gjelat tanë ishin të kuq me qafë të zezë, por ky doli të ishte i bardhë. Kishte zë të bukur dhe një krenari të papërshkruar prej gjeli. Sa herë që ishte e nevojshme luftonte me gjelat e tjerë dhe dilte gjithmonë fitimtar. Nuk donte t’i shqetësonte më kundërshtarët e mundur, por nëse nuk largoheshin, bënte një lëvizje si për t’i sulmuar dhe ata largoheshin menjëherë. Pulat dhe zogjtë e vegjël i mbante afër dhe kur gjente ndonjë krimb apo diçka tjetër, i thërriste me “kuk-kuk-kuk”. Në rast rreziku, ai vetë rrinte dhe shikonte terrenin, ndërsa pulat kullosnin. Më pëlqente eleganca dhe krenaria e tij, por edhe guximi dhe ndjenja e përgjegjësisë që kishte për të tjerët që ishin më të dobët se ai. Ai donte të kishte, por edhe të ishte dikush. “Kam” dhe “Jam” sikur burojnë nga sytë e tij të kristaltë.
Ai kishte një marrëdhënie të veçantë me mua, ndoshta ndiente dëshirën time për ta vëzhguar dhe për ta pasur pranë, dukej se prania ime i bënte mirë. Kur kthehesha nga shkolla, në vend që të shkoja të luaja me bashkëmoshatarët, kërkoja gjelin e bardhë me një “kikikiiiiii”. Sapo dëgjonte zërin tim, lëshonte një “kikikiii” të bukur dhe nga zëri e kuptoja se ku ishte. E gjeja kudo që ishte: në “Kopshtin e Ademit”, në “Kopshtin e Haxhisë”, “Mas Lamit” apo edhe në “Përzhinë” shkonte ndonjëherë. Shpesh bënim sikur ziheshim me njëri-tjetrin. Lëshonte krahun e djathtë sikur po binte në tokë dhe më kërcente në gjoksin tim, por nuk më lëndonte. Ky ishte një ritual dhe një shprehje dashurie për njëri-tjetrin. Kuptoheshim pa folur.
Unë isha shumë krenar kur dikush thoshte: „Sa za t’bukur ka!“
Pula mbante edhe një plakë, gruaja e një xhaxhai që jetonte vetëm dhe e quaja “Nene”. Në një pranverë klluka kishte nxjerrë dymbëdhjetë zogj, shumica prej tyre gjela. Atë që filloi të këndonte i pari dhe ishte i kuq me qafë të zezë, vendosi ta mbante. Ai rritej shpejt dhe kishte një zë të lartë dhe krenar, por gjeli im i bardhë ishte më i fortë dhe në fillim nuk kishte konkurrencë mes tyre.
Një ditë u ktheva nga shkolla dhe kërkova gjelin, por nuk e gjeta. Edhe “kikikiii” im nuk funksionoi, nuk bëhej i gjallë. ”E paska hanger dhelpna“, mendova. Por kjo nuk më shqetësoi, sepse e dija se ai mund të nuhaste rrezikun dhe ta shmangte atë. Pas një kohe kërkim, gjeta pulat dhe gjelin e Nenes që krekosej me mburrje, ndërsa lashën e kuqe e kishte të përgjakur. Pas një shkurreje gjeta gjelin tim të bardhë, të strukur dhe të gjakosur. Obobo, si i ngrirë, më i vogël se ditët e tjera dhe pa krenarinë që e dallonte. Dukej si një gjeneral i mjerë pas një beteje të humbur. Ai kishte humbur dëshirën për të luajtur me mua.
Kjo gjendje zgjati me ditë të tëra. Një ditë vendosa ta ndihmoja. Mora gjelin e kuq, i hoqa disa flatra dhe i futa në duel. Gjeli i kuq nuk mundi të kërcente dhe gjeli i bardhë, duke përfituar nga kjo situatë, e fitoi luftën. Çuditërisht ai nuk shfaqi gëzim dhe as nuk u mburr. Ishte një fitore e hidhur. Edhe unë u ndieva në faj, por doja të ndihmoja gjelin tim.
Kaluan disa ditë dhe gjeli i kuq mori sërish krahët dhe dominoi. Gjeli i bardhë tërhiqej çdo ditë e më shumë. Ai jetonte i vetëm.
“Kanili i askuj nuk ban dritë deri n’natje”, – kisha dëgjuar të thonin të rriturit. Kuptova: feneri i gjelit tim, pra, po fikej.
Dëgjova gjyshen që i fliste dikujt:
„Deshta me pre gjelin e bardhë, por e kish hanger dhelpna n’Rrathinë t’Ademit!“
Vrapova atje dhe i gjeta pendët e bardha të grumbulluara. Ishte koha për t’i thënë lamtumirë gjelit të bardhë. Jeta e kishte mësuar të luftonte për ekzistencë. Kur iu shterruan forcat, nuk kishte pse të jetonte. Shpresa, që vdes e fundit, nuk e mbajti. Nuk kishte vdekur, e kishte lënë dëshira për të jetuar. Ishte fundi i një gjenerali që kishte humbur krenarinë.
Megjithatë, u gëzova që dhelpra e mori dhe gjyshja nuk e kishte gatuar për darkë.
